دستگاه حکاکی فلزات (دستگاه های ضربه ای ،سوزنی ،کوبشی)

در این سلسله  نوشته به ترتیب  بیشتر به معرفی ساختار و اجزای اصلی خود دستگاه ها ( بسته به نوع ماشین حکاک) میپردازیم .
مقاله شماره۱ :  حک ضربه ای ، کوبشی ، سوزنی   ( Indent Marking )
 
این مدل از دستگاه ها در انواع مدل های گوناگون بسته بهنوع عملکرد طراحی و ساخته می شوند . اما  میتوان آن را به دو دسته کلی ۱- دستگاه حکاکی ثابت ۲- دستگاه حکاکی پرتابل تقسیم نمود . که در ادامه هر دو را بطور مجزا مورد بررسی قرار میدهیم.

دستگاه حکاکی ثابت 

 
استراکچر مکانیکی دستگاه حکاکیضربه ای (کوبشی، سوزنی)در حالت ثابت دارای یک کفی ( قالبا چدنی،) و یک ستونی میباشد .که اسلاید دستگاه بر روی آن سوار میشود .
اندازه کفی بسته به سایز دستگاه حکاکی و محدوده کار کرد آن میباشد. و وزن آن بسته به کارگیر ستون و کاربری دستگاه طراحی میگردد. با توجه به نوع سلیقه طراح، کفی دارای شیارهای T  خورده جهت بستن انواع فیکسچر و قید و قطعات  میباشد.
بر روی کفی دستگاه یک ستوناز جنس ( آهن ، آلومینیوم ) قرار میگیرد که ارتفاع کارگیر دستگاه را مشخص میکند . خود ستونی بر چند قسم طراحی می گردد. که پر کاربرد ترین آنها :1.پایه دریلی 2. لوله با دنده شانه ایی 3. شفت پارالل 4. ستونی با ساختار لینیر گاید( ریل و کابین )
ستون دستگاه حکاکی از ارکان مهم آن به حساب می آیید و استحکام و دقت آن بسار مهم می باشد .
روشهایی که بالا اشاره کردیم هر کدام دارای محاسن و معایبی است اما زمانی که در مقام مقایسه همه جانبه قرار گیریم .مسلما ستونی با ساختار لینیر گاید ( ریل و کابین ) شاید یک مقدار هزینه بر باشد اما کیفیت و دقتی بی مانند به دستگاه می بخشد. که همین امر باعث می شود که بهترین نوع آن باشد . این ساختار را با یک پیچ کبریتی ( گام پایین ) ترکیب میکنیم و بالای ستون یک ورنیه دستی و یا موتور برقی جهت بالا و پایین بردن اسلاید قرار میدهیم .
جنس ستون را آهن با ضخامت 8mm  انتخاب کرده شیار ها(محل حرکت اسلاید) و سوراخ کاری  را توسط لیزر ( به واسطه دقت و کیفیت ) برش میدهیم وبعد توسط خم سی ان سی ان را خم کرده و قطعه سر و ته را  جوش میدهیم و با ترکیب با لینر و پیچ و ورنیه مجموعه ستون  یکپارچه و دقیق کامل شده  و آماده نصب بر کفی میباشد .
 
بعد از ستون و کفی به سراغ جزء بعدی میرویم .
 
H  (قطعه اچ) : در واقع اچ رابط بین ستون و اسلاید میباشد . و نقش بسیار حیاتی را در این ترکیب بازی میکند که با توجه به این امر در انتخاب جنس و کیفیت ساخت آن باید حساسیت بخرج داد.
اچ از یکطرف به پیچ کبریتی داخل ستون وصل شده و از طرف دیگر به اسلایدو تکه پشتی قاب متصل میشود . معمولا جنس اچ ازآلومینیوم و شیوه ساخت آن ریخته گیری میباشد. بعد از ریخته گری ، عملیاتماشین کاری ، سوراخ کاری و قلاویز صورت میگیردو اچ اماده نصب میگردد.
 
بعد از اچ به اسلاید می رسیم که اصلی ترین بخش یک دستگاه حکاکی میباشد.
 
اسلاید هر دستگاه مطابق با نوع عملکرد دستگاه طراحی میشود . در مواردی اسلاید جهت دستگاه حکاکی عمیق زن ساخته میشود که وزن و نوع آن را متفاوت از بقیه میکند و یا اسلاید را بصورت کلاف تعبیه کرد که مناسب سیستم بوش محور هستند که نسل قدیمی حکاک ها را تشکیل میدهد . و یا بصورت یک قطعه ریخته گری شده یک پارچه که مناسب سیستم های لینیر گایدمیباشد و .... که هر کدام دارای محاسن و معایب خاص خود میباشند .اما امروزه سیستم ریخته گری قطعه یکپارچه سریع تر ،دقیق تر واستیبل تر و مجموعا با کیفیت تر میباشد . که این نوع اسلاید به شرح توضیح داده میشود.
در واقع اسلاید اصلی ترین بخش یک ماشین حکاک میباشد که تمامی قطعات داخل هد مکانیکی بر روی ان سوار میشود. دقت در تولید و مونتاژ قطعات بر روی آن منتج به دقت دستگاه میشود.
اسلاید می بایست سبک ،مقاوم و به دلیل ماشین کاری جای قطعات و مونتاژ قطعات باید ارگونومیک طراحی شود .
معمولا اسلاید را از جنس آلومینیوم و به شیوه ریخته گیری میسازنداما در نمونه های چنی و برند های متفرقهاز تسمه آلومنیوم بسیار ضعیفجهت ساخت اسلاید استفاده میشود ، شاید این کار باعث کاهش هزینه اولیه گردداما طول عمر و کیفیت کارکرد دستگاه را تحت تاثیر منفی قرار میدهد .
بر روی اسلاید جای ریل ها ،موتورها، هرزگرد تسمه ودنده تایم هاشیر برقی و ... توسط فرز سی ان سی ماشین کاری شده و بعد از ان قطعات بر روی اسلاید مونتاژمی شوند .
<دقت ماشین کاری به ویژه محل لینیر ها (ریل ها) از اهمیت بالایی برخوردار است >
 
مونتاژ قطعات بر اسلاید : همانطور که در بالا توضیح داده شد قطعات در جای خود بر روی اسلاید سوار میشود.
هر موتور دارای یک دنده تایم و دقیقا مقابل ان در انتهای اسلاید یک یک دنده هرزگرد قرار میگیرد. که تسمه که وظیفه انتقال نیرو را دارد بر روی آن قرار میگیردد. و این امر برای هر دو محوریکسان است .
بعد ازنصب موتورها ، ریلهای دستگاه را بر سر جای خود نصب می کنیم و کابین مخصوص آن را سوار می شود .حال محور X  دستگاه تکمیل شده و دقیقا به همین ترتیب محور Y  را بر روی ان سوار میکنیم و در نهایت اسلاید با بستن شیر برقی و میکرو سوییچ و ... تکمیل میشود و این مجمعه قابلیت نصب بر روی مجمعه ستون کفی و اچ را دارا میباشد.
 
قاب دستگاه ظاهر و ویترین کار است که بسته به سلیقه و شرایط تیراژ تولید از متریال های مختف از جمله آهن، الومنیوم،استیل ، فایبرگلاس و ... و به روشهای ورق کاری، قالب، وکیوم فرمینگ و... ساخته میشود .
جهت تسهیل در امور تعمیراتقاب دستگاه را بصورت 2 تکه با پشت جدا شونده بهترین گزینه میباشد .
ابتدا ورق پشتی را به اچ وصل می کنیم و بعد اسلاید را به اچ مونتاژمی کنیم.
در این مرحله تقریبا استراکچر اصلی مکانیکی شکل گرفته و اجزا اصلی و نحوه مونتاژ آن توضیح داده شده است .
بعد از نصب اتصالات پنوماتیکی و کانکتور های برقیو سیم کشی با بستن رویه قاب ،دستگاه حکاکی ثابت با سیستم لینیر گایید و تسمه تایمبه اتملم رسیده است .
 
در رابطه با سیستم پرتابل هم اگر بخش ستون و کفی دستگاه ثابت را حذف کنیم و یک محور Z  و پایه U  شکل را به ان اضافه کنیم تمامی اصول کار بر همین اساس می باشد .
 
 
تهیه و تنظیم : نیما غفاری